Against States — The Fundamental Problem No Expert Dares to Name (nl - en)

(ENGLISH BELOW)

Er is iets vreemds aan de manier waarop wij vandaag over de wereld praten. We leven in een tijd waarin kennis overal beschikbaar is. Dagelijks verschijnen er podcasts, documentaires, interviews, nieuwsprogramma's en eindeloze analyses. Economen leggen ons uit waarom markten ontsporen. Geopolitieke experts vertellen waarom oorlogen ontstaan. Klimaatwetenschappers beschrijven de gevolgen van klimaatverandering. Migratieonderzoekers analyseren vluchtelingenstromen. Historici verklaren de opkomst en ondergang van machten. Strafrechtgeleerden praten over criminaliteit. Politicologen analyseren verkiezingen, democratische erosie en internationale verhoudingen. Er bestaat nauwelijks nog een probleem waarover we geen specialist kunnen uitnodigen die het tot in de kleinste details kan uitleggen.

En toch ontbreekt er bijna altijd één vraag.

Wat als het probleem niet alleen is wat staten met elkaar doen, maar het bestaan van afzonderlijke soevereine staten zelf?

Dat is de vraag die vrijwel nooit gesteld wordt.

We krijgen duizenden analyses over de toestand tussen staten, maar bijna niemand begint bij het politieke systeem dat die toestand überhaupt produceert. Waarom bestaan er afzonderlijke staten? Waarom accepteren we zonder veel nadenken dat de mensheid politiek is opgedeeld in honderden soevereine gebieden? Waarom vinden we het normaal dat een mens op basis van zijn geboorteplaats een nationaliteit krijgt, dat een lijn op een kaart bepaalt waar hij mag wonen, dat staten elkaar als buitenlandse machten behandelen en dat oorlog tussen die staten een permanente mogelijkheid blijft?

Daarover hoor je opvallend weinig.

En dat is vreemd. Want staten zijn geen natuurverschijnsel.

Er is geen geografische wet die zegt dat België hier moet liggen, Frankrijk daar en Nederland daarboven. Er is geen biologische eigenschap van de mens die hem automatisch tot Belg, Fransman of Nederlander maakt. Grenzen zijn getrokken, veranderd, verdedigd, veroverd en opnieuw getrokken. Staten zijn gemaakt door mensen. Ze zijn historisch ontstaan en hebben zich door macht, oorlog, administratie, belastingheffing en territoriale controle ontwikkeld. Het grootste deel van de menselijke geschiedenis bestond bovendien uit samenlevingen die niet georganiseerd waren volgens het moderne model van de territoriale natiestaat.

En toch behandelen bijna alle hedendaagse specialisten de staat alsof hij buiten de analyse valt.

Ze analyseren oorlog tussen Rusland en Oekraïne. Ze analyseren de machtsstrijd tussen China en de Verenigde Staten. Ze analyseren migratie tussen Afrika en Europa. Ze analyseren grensconflicten, handelsconflicten, vluchtelingenstromen, drugshandel, terrorisme, sancties en internationale organisaties. Maar steeds opnieuw wordt dezelfde fundamentele premisse ongemerkt meegenomen: er zijn staten, en zo is de wereld nu eenmaal georganiseerd.

Daar begint voor mij precies de denkfout.

Want misschien zijn we inmiddels buitengewoon goed geworden in het analyseren van de gevolgen van een systeem dat we nauwelijks nog durven bevragen.

We hebben specialisten voor de symptomen. We hebben geopolitici, economen, migratiedeskundigen, veiligheidsexperts, defensiespecialisten, drugsexperts en internationale juristen. Ze weten vaak ontzettend veel. Maar bijna allemaal beginnen ze binnen hetzelfde kader: de staat is het uitgangspunt.

Daarmee wordt de staat onzichtbaar.

En juist wat vanzelfsprekend wordt gevonden, verdient het meest kritisch onderzoek.

De staat is namelijk niet alleen een administratieve organisatie die toevallig naast andere administratieve organisaties bestaat. De moderne staat claimt territorium, bepaalt wie erbij hoort, bepaalt wie buitenstaander is, maakt wetten, heft belastingen en beschikt uiteindelijk over georganiseerde dwang. Achter de wet staat de mogelijkheid van sanctie. Achter de grens staat de mogelijkheid om iemand tegen te houden. Achter een gevangenisstraf staat de mogelijkheid om iemand zijn vrijheid te ontnemen. De staat hoeft daarom niet voortdurend geweld te gebruiken om uiteindelijk op georganiseerde dwang te berusten.

Dat is geen moreel oordeel over iedere ambtenaar, politieagent of politicus. Het is een structurele eigenschap van het instituut.

En vervolgens plaatsen we honderden van zulke instituten naast elkaar.

Daar ontstaat het internationale systeem.

Iedere staat zegt in wezen: hier begint mijn politieke macht en daar eindigt ze. Iedere staat claimt soevereiniteit over zijn eigen territorium. Binnen die grenzen kan hij een rechtsorde organiseren. Maar tussen die staten bestaat geen vergelijkbare hogere politieke autoriteit die hun conflicten definitief kan beslechten.

Daarom kunnen staten vrede sluiten, samenwerken en verdragen aangaan. Maar de mogelijkheid van conflict blijft structureel aanwezig. Een staat kan macht opbouwen omdat hij weet dat andere staten macht hebben. Staten bewapenen zich omdat andere staten bewapend zijn. Allianties ontstaan omdat er andere allianties bestaan. Grenzen worden verdedigd omdat er andere grenzen zijn. Oorlogen ontstaan niet uitsluitend door het bestaan van staten, maar de moderne internationale orde maakt oorlog tussen soevereine politieke machten structureel mogelijk.

Dat is precies waarom de geschiedenis van Europese staatsvorming zo nauw verweven is met oorlog. Charles Tilly vatte die ontwikkeling ooit samen met zijn bekende these dat oorlog staten maakte en staten oorlog maakten. Onderzoek naar staatsvorming laat inderdaad zien hoe oorlog, belastingheffing, bureaucratie, territoriale controle en de institutionalisering van geweld elkaar historisch hebben versterkt.

En toch bespreken wij oorlog meestal alsof oorlog het probleem is en de staten de neutrale spelers zijn.

Misschien moeten we het omdraaien.

Misschien is de eerste vraag niet: waarom voeren deze twee staten oorlog?

Maar: waarom hebben we een politieke wereld gecreëerd waarin twee staten überhaupt tegenover elkaar kunnen staan?

Dat verschil lijkt klein, maar is enorm.

Hetzelfde geldt voor migratie. We praten eindeloos over migratiecijfers, integratie, asielbeleid, mensensmokkel en grensbewaking. Maar bijna nooit beginnen we bij de meest bizarre premisse van allemaal: dat een mens geboren wordt op een bepaalde plek en daardoor automatisch een bepaalde juridische status krijgt, terwijl iemand die enkele honderden kilometers verder geboren wordt een andere status krijgt.

Een grens is geen natuurverschijnsel. Een paspoort is geen natuurverschijnsel. Nationaliteit is geen natuurverschijnsel.

Het zijn politieke constructies.

En toch behandelen we ze alsof ze ongeveer dezelfde vanzelfsprekendheid hebben als zwaartekracht.

Hetzelfde geldt voor kolonialisme. Het zou historisch te simpel zijn om te zeggen dat iedere staat per definitie een koloniale staat is. Maar de moderne Europese staat is wel diep verweven met koloniale expansie. Territoriale soevereiniteit, militaire macht, administratie en economische exploitatie werden niet alleen binnen Europa ontwikkeld. Europese staten exporteerden deze machtsvormen naar andere continenten en onderwierpen miljoenen mensen aan politieke systemen waar zij zelf niet voor gekozen hadden.

Ook hier bespreken we vaak de afzonderlijke historische gebeurtenissen, de afzonderlijke imperia, de afzonderlijke misdaden. Veel minder vaak vragen we welke politieke structuur deze expansie mogelijk maakte.

En vervolgens gebeurt hetzelfde met drugs.

Cocaïne bestond niet omdat de staat het verbood. Mensen gebruikten drugs voordat moderne staten bestonden. Maar het staatsverbod heeft een specifieke sociale en economische werkelijkheid rond drugs gecreëerd. Door criminalisering ontstaat een illegale markt met hoge risico's, hoge prijzen, smokkel, grenscontrole, corruptie en georganiseerde misdaad. Er ontstaan boeren, transporteurs, koeriers, kartels, politie-eenheden, douaniers, advocaten, gevangenissen en hele economische ecosystemen rond iets wat door de staat verboden is.

De staat heeft de menselijke behoefte niet uitgevonden.

Maar hij heeft wel een groot deel van de vorm bepaald waarin die behoefte zich maatschappelijk manifesteert.

En dan ontstaat zelfs een cultuur rond het probleem. Podcasts zoals Cocaïnekoorts maken van de wereld van cocaïnehandel, smokkel, criminelen, politie en geweld een verhaal waarnaar miljoenen mensen kunnen luisteren. Criminelen worden personages. Dealers krijgen een geschiedenis. Kartels krijgen een mythologie. De smokkelaar wordt een figuur in de populaire verbeelding. Er ontstaat een bijna fascinerende culturele wereld rond de illegale markt.

Ook dat is geen simpel gevolg van één overheidsbeslissing. Maar het laat wel zien hoe een verbod een hele sociale werkelijkheid kan structureren, waarna die werkelijkheid vervolgens onderwerp wordt van nieuws, entertainment, podcasts en populaire cultuur.

En dan bestrijden we vervolgens de wereld die mede door onze eigen politieke regels is gevormd.

Dat patroon zie je overal.

We creëren grenzen en bouwen grensbewaking.

We creëren illegale migratie en bouwen een apparaat om illegale migratie te bestrijden.

We verbieden drugs en bouwen een enorm apparaat om drugshandel te bestrijden.

We verdelen de wereld in soevereine staten en bouwen vervolgens internationale organisaties om de conflicten tussen die staten te beheersen.

We creëren nationale belangen en vragen daarna diplomaten om te voorkomen dat die belangen met elkaar botsen.

We creëren militaire blokken en noemen de instabiliteit tussen die blokken geopolitiek.

Misschien is het probleem dus niet alleen dat we slechte oplossingen hebben voor onze problemen.

Misschien zijn we voortdurend bezig de gevolgen van onze politieke structuur te behandelen alsof het afzonderlijke problemen zijn.

En precies daar vind ik de huidige specialistencultuur zo merkwaardig.

Hoe meer we weten, hoe meer we lijken te vergeten welk kader we als uitgangspunt hebben genomen.

Een klimaatwetenschapper hoeft natuurlijk niet noodzakelijk een theorie van de staat te ontwikkelen. Een viroloog hoeft niet na te denken over soevereiniteit. Een econoom hoeft niet iedere keer de nationale staat ter discussie te stellen. Maar wanneer we voortdurend experts samenbrengen om de grote problemen van de mensheid te begrijpen, zou er minstens één moment moeten komen waarop iemand de meest fundamentele politieke premisse van allemaal durft te bevragen.

Waarom zijn er eigenlijk staten?

Niet: waarom is deze staat slecht bestuurd?

Niet: waarom werken deze twee staten niet beter samen?

Niet: hoe kunnen we deze grens efficiënter bewaken?

Maar:

Waarom hebben we de mensheid überhaupt georganiseerd als een verzameling afzonderlijke soevereine staten?

Dat is de vraag die ontbreekt.

En misschien ontbreekt ze juist omdat de staat zo succesvol is geworden. We zijn geboren binnen staten, opgeleid binnen staten, belast door staten, beschermd door staten, geregistreerd door staten en voortdurend omringd door staatsgrenzen. Daardoor is de staat bijna onzichtbaar geworden. We zien de politiek die binnen het systeem plaatsvindt, maar nauwelijks nog het systeem zelf.

Dat is geen argument om alles wat de staat heeft voortgebracht weg te gooien. Rechtsbescherming, onderwijs, gezondheidszorg, infrastructuur, sociale zekerheid en democratische instituties zijn waardevolle menselijke verworvenheden. Het feit dat de staat historisch geconstrueerd is, bewijst niet dat iedere functie ervan slecht is.

Maar het roept wel een veel fundamentelere vraag op:

Moeten we die functies blijven organiseren binnen afzonderlijke soevereine staten?

Waarom zouden onderwijs, rechtspraak, democratische controle, publieke voorzieningen en bescherming tegen geweld noodzakelijk gekoppeld zijn aan een territorium waarnaast andere territoria bestaan die precies dezelfde soevereiniteit opeisen?

Misschien is de staat geen eindpunt van politieke ontwikkeling.

Misschien is hij een tussenfase.

Ooit organiseerden mensen zich in kleine groepen. Daarna ontstonden grotere politieke verbanden: dorpen, steden, koninkrijken, staten. Iedere keer werd de kring van politieke solidariteit groter. Wat wij vandaag als vanzelfsprekend beschouwen, was ooit revolutionair: mensen die geen familie van elkaar zijn, kunnen toch deel uitmaken van dezelfde politieke gemeenschap.

Waarom zou die ontwikkeling hier stoppen?

Waarom zou de nationale staat het hoogste niveau zijn waartoe politieke solidariteit kan groeien?

De wereld is inmiddels één economisch, ecologisch, technologisch en communicatief systeem. Klimaatverandering kent geen grenzen. Oceanen kennen geen paspoorten. Pandemieën vragen geen toestemming aan grensposten. Financiële crises springen van continent naar continent. Digitale netwerken bestaan vrijwel volledig buiten territoriale logica. En oorlog tussen twee staten kan gevolgen hebben voor de hele planeet.

Toch blijven wij politiek doen alsof de mensheid uit honderden afzonderlijke eilanden bestaat.

Daarom geloof ik niet dat de uiteindelijke oplossing ligt in duizend kleinere staten, lokale soevereiniteit of een romantische terugkeer naar kleine gemeenschappen. Als iedere gemeenschap volledig soeverein wordt, keren dezelfde problemen terug op kleinere schaal. Dan hebben we nog altijd grenzen, buitenlanders, concurrentie, uitsluiting en de mogelijkheid van oorlog.

De werkelijke radicale stap is iets anders:

de politieke eenheid van de mensheid erkennen.

Niet noodzakelijk één gecentraliseerde wereldregering. Integendeel. Een mondiale politieke orde die alle macht naar één centrum trekt, zou juist het gevaar van geconcentreerde macht vergroten. Wat nodig zou zijn, is eerder een federale, gedecentraliseerde wereldorde waarin steden, regio's en gemeenschappen zoveel mogelijk zelf beslissen over wat lokaal kan worden beslist, terwijl problemen die werkelijk mondiaal zijn op mondiaal niveau worden geregeld.

Eén rechtsorde, zonder één uniforme cultuur.

Dat onderscheid is essentieel.

Een wereldstaat hoeft geen wereldcultuur te betekenen. Mensen kunnen verschillende talen spreken, verschillende religies hebben, verschillende tradities onderhouden en totaal verschillende manieren van leven ontwikkelen. Misschien moeten we juist ophouden culturele verschillen te vertalen naar afzonderlijke soevereine staten. Misschien kunnen we politieke eenheid eindelijk losmaken van culturele uniformiteit.

Eén wereld betekent niet dat iedereen hetzelfde moet worden.

Het betekent dat niemand meer buitenlander hoeft te zijn.

En misschien is dat uiteindelijk de vraag die al die podcasts, experts, documentaires en analyses zouden moeten durven stellen. We hoeven niet minder kennis te hebben. We hoeven niet minder specialisten te hebben. We hoeven alleen het lef te hebben om één stap terug te doen en het decor zelf te bekijken.

We hebben duizenden mensen die ons vertellen hoe staten zich tot elkaar verhouden.

We hebben veel minder mensen die vragen waarom staten überhaupt het fundament van onze politieke werkelijkheid vormen.

Dat is merkwaardig.

Want zolang we de staat als gegeven beschouwen, zullen we bijna al onze problemen blijven formuleren als problemen binnen het systeem: oorlog tussen staten, migratie tussen staten, handel tussen staten, drugs over staatsgrenzen, klimaatbeleid tussen staten.

Maar misschien ligt de diepste vraag juist onder al die problemen.

Niet: hoe krijgen we staten beter met elkaar aan het werk?

Maar:

wat als we eindelijk een wereld bouwen waarin staten elkaar niet meer nodig hebben om de wereld te organiseren?

De staat was ooit een menselijke uitvinding om menselijke samenlevingen te organiseren.

Dat betekent niet dat hij eeuwig moet blijven bestaan.

Misschien is het tijd om hem opnieuw als uitvinding te bekijken.

En dus ook als iets wat opnieuw uitgevonden kan worden.

Eén wereld. Eén politieke gemeenschap. Vele gemeenschappen daarbinnen.

Niet het einde van politiek.

Het einde van de politieke versnippering van de mensheid.

(ENGLISH)

There is something strange about the way we talk about the world today. We live in a time in which knowledge is available everywhere. Every day, podcasts, documentaries, interviews, news programmes and endless analyses appear. Economists explain why markets go off the rails. Geopolitical experts tell us why wars break out. Climate scientists describe the consequences of climate change. Migration researchers analyse refugee flows. Historians explain the rise and fall of powers. Criminal law scholars discuss crime. Political scientists analyse elections, democratic erosion and international relations. There is hardly a problem left for which we cannot invite a specialist who can explain it down to the smallest detail.

And yet one question is almost always missing.

What if the problem is not only what states do to one another, but the very existence of separate sovereign states?

That is the question that is almost never asked.

We receive thousands of analyses of the situation between states, but almost nobody starts with the political system that produces that situation in the first place. Why do separate states exist? Why do we accept, almost without thinking, that humanity is politically divided into hundreds of sovereign territories? Why do we consider it normal that a person acquires a nationality based on where they are born, that a line on a map determines where they are allowed to live, that states treat one another as foreign powers, and that war between those states remains a permanent possibility?

You hear remarkably little about that.

And that is strange. Because states are not a natural phenomenon.

There is no geographical law saying that Belgium must be here, France there and the Netherlands above them. There is no biological property of human beings that automatically makes someone Belgian, French or Dutch. Borders have been drawn, altered, defended, conquered and redrawn. States were made by human beings. They emerged historically and developed through power, war, administration, taxation and territorial control. For most of human history, moreover, societies were not organised according to the modern model of the territorial nation-state.

And yet almost all contemporary specialists treat the state as though it lies outside the analysis.

They analyse the war between Russia and Ukraine. They analyse the power struggle between China and the United States. They analyse migration between Africa and Europe. They analyse border conflicts, trade disputes, refugee flows, drug trafficking, terrorism, sanctions and international organisations. But again and again, the same fundamental premise is quietly carried along with them: there are states, and that is simply how the world is organised.

That is precisely where I think the mistake begins.

Because perhaps we have become exceptionally good at analysing the consequences of a system that we scarcely dare to question anymore.

We have specialists for the symptoms. We have geopoliticians, economists, migration experts, security experts, defence specialists, drug experts and international lawyers. They often know an enormous amount. But almost all of them begin within the same framework: the state is the starting point.

And that makes the state invisible.

Yet precisely what is taken for granted deserves the most critical scrutiny.

The state is not merely an administrative organisation that happens to exist alongside other administrative organisations. The modern state claims territory, determines who belongs and who is an outsider, makes laws, collects taxes and ultimately possesses organised coercive power. Behind the law stands the possibility of punishment. Behind the border stands the possibility of preventing someone from crossing it. Behind a prison sentence stands the possibility of depriving someone of their freedom. The state therefore does not need to use violence constantly in order ultimately to rest on organised coercion.

That is not a moral judgement about every civil servant, police officer or politician. It is a structural property of the institution.

And then we place hundreds of such institutions next to one another.

That is where the international system emerges.

Every state essentially says: this is where my political power begins and there is where it ends. Every state claims sovereignty over its own territory. Within those borders it can organise a legal order. But between those states there is no comparable higher political authority capable of definitively settling their conflicts.

That is why states can make peace, cooperate and sign treaties. But the possibility of conflict remains structurally present. A state can accumulate power because it knows that other states possess power. States arm themselves because other states are armed. Alliances emerge because other alliances exist. Borders are defended because there are other borders. Wars do not arise solely because states exist, but the modern international order makes war between sovereign political powers structurally possible.

That is precisely why the history of European state formation is so closely intertwined with war. Charles Tilly once summed up this development in his famous thesis that war made states and states made war. Research into state formation indeed shows how war, taxation, bureaucracy, territorial control and the institutionalisation of violence historically reinforced one another.

And yet we usually discuss war as though war were the problem and states were the neutral players.

Perhaps we should turn the question around.

Perhaps the first question is not: why are these two states at war?

But: why have we created a political world in which two states can confront one another in the first place?

The difference may seem small, but it is enormous.

The same applies to migration. We talk endlessly about migration figures, integration, asylum policy, human trafficking and border control. But we almost never begin with the strangest premise of all: that a person is born in a particular place and thereby automatically acquires a particular legal status, while someone born a few hundred kilometres away acquires a different one.

A border is not a natural phenomenon. A passport is not a natural phenomenon. Nationality is not a natural phenomenon.

They are political constructs.

And yet we treat them as though they were almost as self-evident as gravity.

The same applies to colonialism. Historically, it would be too simplistic to say that every state is inherently a colonial state. But the modern European state is deeply intertwined with colonial expansion. Territorial sovereignty, military power, administration and economic exploitation were not developed only within Europe. European states exported these forms of power to other continents and subjected millions of people to political systems they had never chosen.

Here too, we often discuss the individual historical events, the individual empires, the individual crimes. Much less often do we ask which political structure made this expansion possible.

And then the same thing happens with drugs.

Cocaine did not exist because the state prohibited it. People used drugs before modern states existed. But state prohibition created a specific social and economic reality around drugs. Criminalisation creates an illegal market characterised by high risks, high prices, smuggling, border control, corruption and organised crime. Farmers, transporters, couriers, cartels, police units, customs officers, lawyers, prisons and entire economic ecosystems emerge around something that the state has prohibited.

The state did not invent the human desire.

But it has shaped a large part of the form in which that desire manifests itself socially.

And then a culture develops around the problem itself. Podcasts such as Cocaïnekoorts turn the world of cocaine trafficking, smuggling, criminals, police and violence into a story listened to by millions of people. Criminals become characters. Dealers acquire histories. Cartels acquire mythologies. The smuggler becomes a figure in the popular imagination. An almost fascinating cultural world emerges around the illegal market.

This too is not simply the consequence of a single government decision. But it does show how a prohibition can structure an entire social reality, after which that reality itself becomes the subject of news, entertainment, podcasts and popular culture.

And then we proceed to fight the world that has been partly shaped by our own political rules.

You see the pattern everywhere.

We create borders and build border control.

We create illegal migration and build an apparatus to combat illegal migration.

We prohibit drugs and build an enormous apparatus to combat drug trafficking.

We divide the world into sovereign states and then build international organisations to manage the conflicts between those states.

We create national interests and then ask diplomats to prevent those interests from colliding.

We create military blocs and call the instability between those blocs geopolitics.

Perhaps the problem, then, is not only that we have poor solutions to our problems.

Perhaps we are constantly treating the consequences of our political structure as though they were separate problems.

And that is precisely what I find so strange about contemporary specialist culture.

The more we know, the more we seem to forget which framework we have taken as our starting point.

A climate scientist does not necessarily need to develop a theory of the state. A virologist does not need to think about sovereignty. An economist does not need to question the nation-state every time they speak. But when we constantly bring experts together to understand humanity's major problems, there should at least be one moment when someone dares to question the most fundamental political premise of all.

Why do states exist in the first place?

Not: why is this state badly governed?

Not: why do these two states fail to cooperate more effectively?

Not: how can we guard this border more efficiently?

But:

Why have we organised humanity at all as a collection of separate sovereign states?

That is the question that is missing.

And perhaps it is missing precisely because the state has become so successful. We are born within states, educated within states, taxed by states, protected by states, registered by states and constantly surrounded by state borders. As a result, the state has become almost invisible. We see the politics that takes place within the system, but barely see the system itself.

That is not an argument for throwing away everything the state has produced. Legal protection, education, healthcare, infrastructure, social security and democratic institutions are valuable human achievements. The fact that the state is historically constructed does not prove that every function it performs is bad.

But it does raise a much more fundamental question:

Should we continue to organise these functions within separate sovereign states?

Why should education, justice, democratic accountability, public services and protection from violence necessarily be tied to a territory alongside other territories that claim precisely the same sovereignty?

Perhaps the state is not the endpoint of political development.

Perhaps it is an intermediate stage.

Once, human beings organised themselves in small groups. Then larger political structures emerged: villages, cities, kingdoms, states. Each time, the circle of political solidarity grew larger. What we now take for granted was once revolutionary: people who are not related to one another can nevertheless belong to the same political community.

Why should that development stop here?

Why should the nation-state be the highest level to which political solidarity can grow?

The world is now a single economic, ecological, technological and communicative system. Climate change knows no borders. Oceans have no passports. Pandemics do not ask permission at border crossings. Financial crises jump from continent to continent. Digital networks exist largely outside territorial logic. And a war between two states can have consequences for the entire planet.

Yet politically, we continue to behave as though humanity were made up of hundreds of separate islands.

That is why I do not believe the ultimate solution lies in a thousand smaller states, local sovereignty or a romantic return to small communities. If every community becomes fully sovereign, the same problems return on a smaller scale. We still have borders, foreigners, competition, exclusion and the possibility of war.

The truly radical step is something else:

recognising the political unity of humanity.

Not necessarily one centralised world government. Quite the opposite. A global political order that concentrates all power in a single centre would only increase the danger of concentrated power. What would be needed instead is a federal, decentralised world order in which cities, regions and communities make as many decisions as possible at the local level, while problems that are genuinely global are dealt with at the global level.

One legal order, without one uniform culture.

That distinction is essential.

A world state does not have to mean a world culture. People can speak different languages, follow different religions, maintain different traditions and develop entirely different ways of life. Perhaps we should stop translating cultural differences into separate sovereign states. Perhaps we can finally separate political unity from cultural uniformity.

One world does not mean that everyone has to become the same.

It means that no one has to be a foreigner anymore.

And perhaps that is ultimately the question that all those podcasts, experts, documentaries and analyses should dare to ask. We do not need less knowledge. We do not need fewer specialists. We simply need the courage to take one step back and look at the scenery itself.

We have thousands of people telling us how states relate to one another.

We have far fewer people asking why states form the foundation of our political reality in the first place.

That is strange.

Because as long as we take the state for granted, we will continue to formulate almost all our problems as problems within the system: war between states, migration between states, trade between states, drugs across state borders, climate policy between states.

But perhaps the deepest question lies precisely beneath all those problems.

Not: how do we get states to work together better?

But:

What if we finally built a world in which states no longer needed one another to organise the world?

The state was once a human invention for organising human societies.

That does not mean it has to exist forever.

Perhaps it is time to look at it once again as an invention.

And therefore also as something that can be reinvented.

One world. One political community. Many communities within it.

Not the end of politics.

The end of the political fragmentation of humanity.